Marilyn’s World

Το τελευταίο διάστημα καλούμαι όλο και πιο συχνά να προσφέρω βοήθεια σε οικογένειες και Φιλοζωικά σωματεία που έχουν υιοθετήσει ή που υιοθετούν ενήλικα αδέσποτα. Αυτό με χαροποιεί ιδιαίτερα διότι υπάρχει περισσότερη ανάγκη για τέτοια σπίτια αφού πιο εύκολα συγκινείται κανείς να υιοθετήσει ένα κουτάβι αφήνοντας τα ενήλικα σε κλουβιά για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Και ο δεύτερος λόγος είναι ότι είμαι και εγώ μάνα ενός τέτοιου σκύλου. Μπράβο σας, λοιπόν, είναι μεγάλη απόφαση αυτή και μια που τις περισσότερες φορές φέρνει αναστάτωση πριν κατασταλάξει η συνύπαρξη σε μία χωρίς συμπεριφορικά προβλήματα και ανακατωσούρες.

Υπάρχουν και πολλά πλεονεκτήματα στο να υιοθετήσει κανείς ενήλικο σκυλί διότι αποφεύγει κανείς την ταλαιπωρία του λερώματος μιας και ήδη έχει σχηματιστεί η προτιμήσει για τον εξωτερικό χώρο και όχι για τα χαλιά μας! Επίσης τα ενήλικα είναι συνήθως πιο ήρεμα διότι έχουν πλέων ξεπεράσει την εφηβεία οπότε δεν έχετε να φοβηθείτε τις ορμονικές διαταραχές και την υπερκινητικότητα της νεότερης ηλικίας.

Υπάρχουν περίπου τεσσάρων ειδών περιπτώσεων ενήλικων αδέσποτων που μπορεί να διαλέξετε:

1.Εκείνο που έχει περάσει πολύ καιρό στους δρόμους και που το μαζεύετε κατευθείαν από κάποια γειτονιά λόγο τραυματισμού ή αρρώστιας
2.Εκείνο που διασώθηκε από κάποιο φιλοζωικό σωματείο από κακοποίηση
3.Εκείνο που μαζεύτηκε από κάποιο φιλοζωικό σωματείο λόγο κινδύνου στο δρόμο σε μικρή ηλικία (κουτάβι) και για τον οποιοδήποτε λόγο παρέμεινε για μεγάλο χρονικό διάστημα σε κάποιο καταφύγιο
4.Εκείνο που διασώθηκε είτε σε μικρή ηλικία είτε σε μεγαλύτερη αλλά που άλλαξε πολλά φιλοξενούμενα σπίτια μέχρι να φτάσει στο δικό σας

Η κάθε περίπτωση έχει και τα δικά της προβλεπόμενα πάντα προβλήματα τα οποία οφείλετε να ξέρετε πριν βγάλετε μια τέτοια απόφαση διότι μια αλλαγή γνώμης περισσότερο κακό θα κάνει στον σκύλο παρά καλό.

(όπου υπάρχει ? σημαίνει ότι μπορεί να εμφανιστεί το πρόβλημα αλλά οι πιθανότητες είναι μικρές)

Περίπτωση πρώτη (κατευθείαν από τον δρόμο στο σπίτι)

Βρίσκομαι εγώ και ο Τόμμι σε αυτήν την κατηγορία (για όσους γνωρίζουν Αγγλικά θα βρείτε περισσότερες πληροφορίες στο άρθρο ‘Tommy enters my life’)

Ο Τόμμι έχασε το μάτι του μετά από 4 χρόνια στους δρόμους της Κηφισιάς. Τον μάζεψα αλλά ταλαιπωρηθήκαμε και οι δυο να ισορροπήσουμε στην σχέση μας διότι τα βιώματα του ήταν αυτά ενός κυνηγημένου σκύλου με γνώσεις μόνο γύρω από την επιβίωση και όχι στην συναναστροφές του με ανθρώπους η άλλα ζώα. Είχε πολλά να μάθει. Το πρώτον και κυριότερο που πρέπει να κάνουν τα σκυλιά αυτής της κατηγορίας είναι να μάθουν να χαλαρώνουν χωρίς να κοιμούνται με το ένα μάτι ανοιχτό. Ο φόβος και η ανασφάλεια είναι εμφανές όπως και η έλλειψη εμπιστοσύνης. Τις πρώτες μέρες ή τον πρώτο καιρό υπάρχει μια τάση φυγής για επιστροφή στα γνωστά, παρ’ ότι επικίνδυνα.

Δεύτερη περίπτωση (κακοποίηση στα χέρια οικογένειας)

Ο Τσάρλι είναι παράδειγμα τέτοιας περίπτωσης (δείτε την ιστορία του) αν και ακραία είναι και αυτή πιθανότητα. Εξάλλου τα περισσότερα σκυλιά που βρίσκονται στα καταφύγια έχουν υποστεί, πριν την διάσωση τους, κάποιου είδους κακοποίησης από ανθρώπινο χέρι. Οι αντιδράσεις μπορεί να είναι δύο αναλόγως τον σκύλο. Αν είναι σκύλος εξωστρεφής τότε θα είναι η συμπεριφορά του πιο στραμμένη προς τον έξω κόσμο. Δηλαδή μπορεί να έχει θυμό, να βγάζει περισσότερη επιθετικότητα προς τα έξω, και να ξεσπάει με διάφορους τρόπους. Η άλλη περίπτωση είναι, αν είναι σκυλί πιο εσωστρεφής, να έχει μαζέψει όλο το τραύμα προς τα μέσα και να ξεσπάει στον εαυτό του πχ με στερεοτυπικές συμπεριφορές που να καταλήγουν σε αυτοτραυματισμό και να είναι πιο μαζεμένο, φοβικό, και καταθλιπτικό χωρίς χαρά για την ζωή.

Τρίτη περίπτωση (απομόνωση)

Τα κύρια χαρακτηριστικά των σκύλων αυτών είναι η έλλειψη κοινωνικοποίησης, η αμάθεια, και η απίστευτη ανάγκη για επαφή και προσοχή . Τα σκυλιά αυτά κλεισμένα στα κλουβιά δεν έχουν μάθει ούτε τα βασικά όπως το πως να λερώνουν σωστά (έξω από τον χώρο τους). Έχουν μεγάλη λαχτάρα για επαφή με τους ανθρώπους όπου η συναναστροφή μαζί τους πολλές φορές είναι ανεξέλεγκτη. Πηδάνε επάνω σου, σε γλύφουν παντού, σε γδέρνουν κτλ….. συμπεριφορές που δείχνουν έλλειψη ορίων. Σε αυτή την περίπτωση πρέπει κανείς να ασχοληθεί με τα βασικά της διαπαιδαγώγησης αντιμετωπίζοντας το σκυλί σαν να είναι ένα κουτάβι που ξεκινάει από την αρχή θέτοντας όρια και προσέχοντας μην καταλήξει η ανάγκη του σκύλου για προσοχή σε προσκόλληση του ζώου επάνω τους φέρνοντας προβλήματα όπως συμπεριφορές με στόχο την απόκτηση της προσοχής σας ή σε άγχος του αποχωρισμού. Η έλλειψη κοινωνικοποίησης θα έχει αφήσει και αυτή τα σημάδια της και υπάρχουν πολλές πιθανότητες να υπάρχουν φοβίες.

Η τέταρτη περίπτωση (η αλλαγή πολλών σπιτιών)

Οι εμπειρία αυτή για έναν σκύλο συνήθως φέρνει πολλές ανασφάλειες και αίσθηση εγκατάλειψης οπότε ο ερχομός στο σπίτι σας μπορεί να θεωρηθεί και αυτή κάτι περαστικό και όχι μόνιμο. Θα πρέπει να περάσει κάποιος καιρός μέχρι να καταλάβει το ζώο ότι το δικό σας σπίτι είναι πιο μόνιμο. Σε αυτήν την περίπτωση, όπως και στην παραπάνω. υπάρχει μεγάλη προσπάθεια εκ μέρος του σκύλου να σας ευχαριστήσει αλλά και μεγάλη προσκόλληση αυξάνοντας και πάλι τις πιθανότητες για εμφάνιση άγχος του αποχωρισμού.

Τα πιο κοινά προβλήματα των ενήλικων πρώην αδέσποτων είναι η φοβία, η έλλειψη αυτοπεποίθησης και το πιο σημαντικό, το ‘άγχος του αποχωρισμού’ το οποίο είναι ένα πρόβλημα βασισμένο στο άγχος και στην ανασφάλεια.

Σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις θα πρέπει να λάβετε υπόψιν σας το ιστορικό του ζώου χωρίς να προσπαθήσετε να το αποζημιώσετε για ότι έχει περάσει. Κατ’ αρχάς είναι αδύνατον και δεύτερων το σκυλί λαμβάνει όλη αυτήν την συμπόνια διαφορετικά από τον τρόπο που του την δίνετε εσείς και πιθανότατα να προκαλέσετε περισσότερο πρόβλημα και περισσότερο άγχος. Τα σκυλιά αυτά, όποια και να είναι τα προβλήματα τους όταν σας πρώτο έρθουν με την σωστή αντιμετώπιση μπορούν με τον χρόνο να επανέλθουν στην ισορροπία και να προσφέρουν έναν καταπληκτικό σύντροφο στο σπίτι σας. Η επιβράβευση, η ικανοποίηση, και η συγκίνηση είναι τόσο μεγάλες όταν βλέπει κανείς τις εξελίξεις ενός τέτοιου ζώου που δεν περιγράφονται με λόγια και το δέσιμο μεγάλο. Είναι, όμως μια διαδικασία που θα χρειαστεί χρόνο, χώρο (προσωπικό του ζώου), αγάπη, κατανόηση, πιθανότατα την βοήθεια ενός ειδικού και πολλά αιθέρια έλαια!!!!!!!

Σημείωση

Οφείλω να τονίσω πως δεν είναι σίγουρο ότι ένα ενήλικο ζώο θα βγάλει κάποιο/κάποια από τα παραπάνω προβλήματα. Η κατηγοριοποίησης έχει γίνει βάση της δικής μου προσωπικής και επαγγελματικής εμπειρίας και δεν σημαίνει ότι είναι αποκλειστικές. Το κάθε ζώο είναι τελείως διαφορετικό από τα άλλα και οι εμπειρίες του επίσης διαφορετικές οπότε οι συνδυασμοί και οι αντιδράσεις σε αυτές απεριόριστες.

Dominance aggression is one of the most common behavioural problems that I come across. It is also the most misunderstood and misdiagnosed problem. This behaviour is actually a ‘complex of behaviours’ which is aimed at control. The dog is trying to control situations by intimidating its owner and this is the key concept behind dominance. There are two different types of dominance aggression and these are 1) where the dog feels like it has total control and has no problem in getting the owners to comply and 2) where the dog tries to gain information about its social environment and the roles of each individual by pushing the boundaries and trying to control.

Dominance aggression has many causes but is thought to be an anxiety related disorder. It is correlated with social maturity (age at onset is 18-24 months old) and therefore also the rise in hormone levels. Testosterone is thought, in males, to exacerbate the problem.

The control complex involves other aggressions too. A dominantly aggressive dog will also be showing any or a combination of the following: food-related aggression, possessive aggression, territorial aggression, protective aggression, re-directed aggression.

It is wrongly believed that all dogs must be submissive and that an owner must dominate his/her dog in order to avoid problems in the future. This theory has started out from the belief that the dog must be dominated as a wolf is in its natural pack. As already mentioned, however, (in the domestication notes) the wolf and the dog do differ in the amount of aggression and visual communication that is displayed between individuals. Dogs rely on deference not overt aggression as hierarchy is no longer as important for the domestic dog’s survival as it is for the wolves.

A very common exercise during puppy classes is that of the a-roll where the owner forces the dog onto it’s back in an attempt to dominate and show the dog who is boss! This is not needed. We mustn’t begin to mimic dog behaviour when we lack the ability to communicate fully with them in their own language. A mother will be aggressive to her pup if she needs to be but she also understands all the signals that the pup is giving her, thereby knowing where to stop. It is the same with the scruff of the neck. Some trainers tell their clients to grab the dog by the scruff of the neck, as the mother would, to scold the pup and tell it who is boss. The mother, though, has sensory receptors in the gums of her teeth to guide her in the amount of pressure to use……….we don’t have such intricate receptors in our hands and so we are more likely to cause damage to the puppy. There is no need to overtly show your dog that you are boss by using physical contact as you most probably will give your animal the wrong message and he may begin to feel threatened. This is where you may get aggressive reactions in an attempt to defend itself rather than dominate. Physical methods may lead to 3 things:

1. the owner getting bitten and usually in the face

2. a very intimidated animal that begins to show fear responses to the owner’s presence

3. rupture in the owner-dog bond

What is important is to put boundaries while the dog is still young and from then on know the signs of dominant aggression. Remember dominance is not the same as dominant aggression. It is perfectly possible to live with a dominant dog as not all dogs are likely to be submissive as this is also a character trait. It is, however, impossible to live with an animal showing dominance aggression as this problem can become extremely dangerous for all involved.

In my experience it mainly arises from the inability of the owner to set boundaries at a young age thereby giving mixed signals to the dog. Dogs that are also ‘spoilt’ or are seen as the babies of the family are also likely to develop this problem. It is true that the a-role is still a very prestigious one for a dog and if given the opportunity it will try to instinctively grab the position. A pack is never left without a leader. If the leader for some reason dies or is denounced there is always another wolf that will take over. So a dog that lacks a leader will also put itself in the position to take charge. This individual is also a very stressed and anxious animal and confused at the same time as it tries to attain the role while communicating inter-specifically in a different language to its own. A dog, therefore, does still need a leader to avoid the build of stress and therefore guaranty it a carefree life, however it does not need an aggressive oppressive leader but rather a respected guider.

Dominance aggression is also thought to be hereditary and therefore also has a genetic base. When two dominant dogs breed, as is often the case when breeding for morphology and not temperament, the offspring are very likely to be much more reactive individuals and hierarchically sensitive. There are also specific breeds that are more likely to develop this problem and these are:

Table 1: The symptoms of dominance aggression

Any of the above, or a combination of few or many, must immediately show you that this animal is trying to control its owner and environment. If you recognise any of the above then seek professional help immediately.

Marilyn